Spotkanie VII

[:pl]

Czas

18 listopada 2016 r., godz. 13.30

Program

Bartosz Awianowicz, Paweł Gancarczyk

  • Petrus Wilhelmi de Grudencz (1392–po 1452) – między muzyką i poezją

Streszczenie

Petrus Wilhelmi de Grudencz był kompozytorem i poetą, magistrem sztuk wyzwolonych Akademii Krakowskiej i kapelanem cesarza Fryderyka III. Jego utwory zachowały się w ponad 50 źródłach z terenów Europy Środkowej, m.in. w Polsce, Czechach, Austrii, Słowacji i w Niemczech. W swojej twórczości muzycznej odwoływał się do form i technik kompozytorskich typowych dla tego regionu. Jego twórczość cieszyła się powodzeniem w kręgach uniwersyteckich, szkolnych i monastycznych, choć trafiła też do repertuaru utrakwistycznych bractw literackich i śląskich luteran. Niektóre z tych kompozycji zachowały się w żywej tradycji muzycznej aż do XVII wieku.

Utwory Petrusa Wilhelmiego są przedmiotem uwagi muzykologów; cieszą się również sporym zainteresowaniem wykonawców muzyki dawnej. Pomimo, że był autorem skojarzonych z muzyką wierszy, jego twórczość łacińska nie doczekała się dotychczas opracowania. Tymczasem ma ona ważne znaczenie dla określenia tożsamości tego twórcy i zakreślenia wpływów, jakim ulegał. Jej cechą wyróżniającą jest stosowanie akrostychów („PETRVS”), które mają kluczowe znaczenie dla atrybucji utworów. Twórczość literacka Petrusa – traktowana autonomicznie – nie wydaje się przedstawiać unikatowej wartości. Zyskuje ją jednak w połączeniu z towarzyszącą jej muzyką. Wykład będzie poświęcony ukazaniu jak zespolenie poezji z muzyką tworzy oryginalną jakość, decydującą o tym, że Petrus Wilhelmi de Grudencz postrzegany jest jako jeden z najbardziej interesujących kompozytorów Europy Środkowej XV wieku.

Prelegenci

dr hab. Bartosz Awianowicz (Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Toruń)

Adiunkt w Katedrze Filologii Klasycznej. Jego zainteresowania naukowe obejmują przede wszystkim dwa nurty: 1. retorykę antyczną i jej recepcję w średniowieczu i wczesnej epoce nowożytnej oraz 2. numizmatykę rzymską imperialną i prowincjonalną. Jego najważniejsze publikacje to: monografia Progymnasmata w teorii i praktyce szkoły humanistycznej od końca XV wieku do połowy XVIII wieku (Toruń 2008), dwujęzyczne edycje pism retorycznych Cycerona: O mówcy (Kęty 2010) i (z K. Ekes) O inwencji retorycznej (Warszawa 2013) oraz szesnastowiecznych panegiryków:, Apostrofy panegirycznej Eliasza Pielgrzymowskiego (Warszawa 2012) i Trzech mów gratulacyjnych z okazji zwycięstwa nad Moskwicinami Andrzeja Patrycego Nideckiego (Warszawa 2016). Obecnie jest głównym wykonawcą grantu NCN Pawła Gancarczyka oraz jednym z wykonawców grantu NPRH „Dokończenie wydania sejmowego Dzieł wszystkich Jana Kochanowskiego” (kierownik prof. dr hab. Andrzej Dąbrówka).

dr hab. Paweł Gancarczyk (Instytut Sztuki PAN, Warszawa)

Profesor nadzwyczajny w Instytucie Sztuki PAN, redaktor naczelny kwartalnika „Muzyka”. Jego zainteresowania naukowe obejmują kulturę muzyczną XV i XVI wieku, studia nad rękopisami i wczesne drukarstwo muzyczne. Ostatnio opublikował książkę La musique et la révolution de l’imprimerie. Les mutations de la culture musicale au XVIe siècle (Lyon 2015; wersja polska: Toruń 2011). Pod jego redakcją ukazało się kilka tomów studiów, w tym Ars musica and its contexts in medieval and early modern culture (Warszawa 2016). Obecnie kieruje projektem NCN „Petrus Wilhelmi de Grudencz i kultura muzyczna Europy Środkowej XV wieku” oraz jest głównym wykonawcą międzynarodowego projektu HERA „Sound memories: the musical past in late-medieval and early-modern Europe”.

Miejsce

Instytut Języka Polskiego PAN

Nagranie spotkania

Kanał cyklu


Hortus Deliciarum. Wokół średniowiecznego tekstu (cykl seminariów i publikacja elektroniczna) – zadanie finansowane w ramach umowy 644/P-DUN/2016 ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę

[:en]

Czas

18 listopada 2016 r., godz. 13.30

Program

Bartosz Awianowicz, Paweł Gancarczyk

  • Petrus Wilhelmi de Grudencz (1392–po 1452) – między muzyką i poezją

Streszczenie

Petrus Wilhelmi de Grudencz był kompozytorem i poetą, magistrem sztuk wyzwolonych Akademii Krakowskiej i kapelanem cesarza Fryderyka III. Jego utwory zachowały się w ponad 50 źródłach z terenów Europy Środkowej, m.in. w Polsce, Czechach, Austrii, Słowacji i w Niemczech. W swojej twórczości muzycznej odwoływał się do form i technik kompozytorskich typowych dla tego regionu. Jego twórczość cieszyła się powodzeniem w kręgach uniwersyteckich, szkolnych i monastycznych, choć trafiła też do repertuaru utrakwistycznych bractw literackich i śląskich luteran. Niektóre z tych kompozycji zachowały się w żywej tradycji muzycznej aż do XVII wieku.

Utwory Petrusa Wilhelmiego są przedmiotem uwagi muzykologów; cieszą się również sporym zainteresowaniem wykonawców muzyki dawnej. Pomimo, że był autorem skojarzonych z muzyką wierszy, jego twórczość łacińska nie doczekała się dotychczas opracowania. Tymczasem ma ona ważne znaczenie dla określenia tożsamości tego twórcy i zakreślenia wpływów, jakim ulegał. Jej cechą wyróżniającą jest stosowanie akrostychów („PETRVS”), które mają kluczowe znaczenie dla atrybucji utworów. Twórczość literacka Petrusa – traktowana autonomicznie – nie wydaje się przedstawiać unikatowej wartości. Zyskuje ją jednak w połączeniu z towarzyszącą jej muzyką. Wykład będzie poświęcony ukazaniu jak zespolenie poezji z muzyką tworzy oryginalną jakość, decydującą o tym, że Petrus Wilhelmi de Grudencz postrzegany jest jako jeden z najbardziej interesujących kompozytorów Europy Środkowej XV wieku.

Prelegenci

dr hab. Bartosz Awianowicz (Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Toruń)

dr hab. Paweł Gancarczyk (Instytut Sztuki PAN, Warszawa)

Miejsce

Instytut Języka Polskiego PAN

Nagranie spotkania

Kanał cyklu[:]